**DİZİ:** Alan etkili büyü çemberleri. Dizinin içindeki herkes, dizinin ilişkili büyü(ler)inin etkisi altına girer.
**YÜKSELİŞ:** Tipik xianxia hikayelerinde tanrılar doğal olarak tasavvur edilir ve ilahi doğarlar. Ölümsüzler tanrılığa ulaşamaz ancak uzun bir ömür sürebilirler. Ancak Cennet Memurunun Kutsaması'nda hem tanrılar hem de ölümsüzler ölümlü doğmuş, derinlemesine gelişim yapmış veya büyük işler başarmış ve Cennetsel Musibet'i aşarak tanrılığa erişmişlerdir. Bedenleri ölümlü formun sıkıntılarından arınır ve cismani dünyadan uzaklaşır.
**UĞURLU BULUTLAR:** İyi talihin ve ilahi olanın bir işareti olan uğurlu bulutlar, mitolojide tanrılar ve ölümsüzler için bir ulaşım yöntemi olarak da sıkça görülür. Bu fikir, bulutlar ile gökyüzü/cennet arasındaki bariz ilişkiden ve ayrıca yun (云/ "bulut") ile yun (运/ "şans") kelimelerinin benzer seslerinden kaynaklanır.
**EĞİLME:** Eğilmek, birçok Asya ülkesinde sosyal bir adettir. Çin kültüründe, eğilmenin derinliği ve eşlik eden el hareketleriyle ayırt edilen çeşitli eğilme türleri bulunur. Daha derin bir eğilme daha fazla saygı gösterir ve yüksek sosyal statüye sahip olanlar, düşük statüdeki kişilerden her zaman daha derin bir eğilme bekler. Secde etmek (ilgili sözlük girdisine bakınız) en saygılı eğilme seviyesidir. "Eğilerek ayrılmak", birinin huzurundan ayrılırken eğilme pozisyonunu korumak anlamına gelir.
**BUDAOWENG:** Budaoweng (不倒翁/ "sallanan yaşlı adam"), devrildiğinde dik konumuna geri dönmesini sağlayan ağırlıklı, uzunlamasına bir bebektir.
**ÇİN TAKVİMİ:** Çin takvimi, yılları işaretlemek için sayılar yerine Tian Gan Di Zhi (Göksel Gövdeler, Dünyevi Dallar) sistemini kullanır. On adet göksel gövde (orijinal anlamları kaybolmuştur) ve on iki adet dünyevi dal (zodyak ile ilişkilidir) bulunur ve her biri yazılı bir karakterle temsil edilir. Her gövde ve dal ya yin ya da yang ile ve element özelliklerinden biriyle ilişkilidir: ahşap, toprak, ateş, metal ve su. Gövdeler ve dallar döngüsel desenlerde birleştirilerek her zaman biriminin belirli niteliklerle ilişkilendirildiği bir takvim oluşturulur.
Bir karakter doğum tarihi/saati (生辰八字/ "doğum tarihi/saatinin sekiz karakteri") sorduğunda tam olarak bunu talep eder. Gövde/dal karakterlerini ve onların elementel ilişkilerini analiz etmek, kehanet, falcılık, çöpçatanlık ve hatta ticari anlaşmalarda temel bilgi olarak kabul edilirdi.
**Renkler:**
**BEYAZ:** Ölüm, yas, saflık. Hem merhum hem de yas tutanlar için cenazelerde kullanılır.
**SİYAH:** Cennetleri ve Dao'yu temsil eder.
**KIRMIZI:** Mutluluk, iyi şans. Düğünlerde kullanılır.
**SARI/ALTIN:** Zenginlik ve refahı simgeler, genellikle imparator için ayrılmıştır.
**MAVİ/YEŞİL (TURKUAZ):** Sağlık, refah ve uyum.
**MOR:** İlahiyat ve ölümsüzlük, genellikle soylu sınıfı ile ilişkilendirilir.
**KONFÜÇYÜSÇÜLÜK:** Konfüçyüsçülük, Konfüçyüs'ün öğretilerine dayanan bir felsefedir. Çin kültürünün tüm yönleri üzerindeki etkisi ölçülemezdir. Konfüçyüs, kişinin yaşlılarına ve ailesine duyduğu saygıya büyük önem vermiştir; bu kavram geniş çapta xiao (孝 / "evlatlık saygısı") olarak bilinir. Aile yapısı, bir öğrencinin öğretmene veya bir ülkenin insanlarının yöneticilerine duyduğu saygı gibi benzer davranışları teşvik etmek için diğer bağlamlarda da kullanılır.
**KAN ÖKSÜRMEK/TÜKÜRMEK:** Bir karakterin hasta, yaralı veya üzgün olduğunu göstermenin bir yoludur. Bu tepkinin fiziksel doğasına rağmen, bir karakterin yaralandığı anlamına gelmez; vücutları sadece çok güçlü bir duyguya tepki veriyor olabilir.
(Ayrıca bkz. Yedi Açıklık/Qiqiao.)
**GELİŞİMCİLER/GELİŞİM:** Gelişimciler, evrenin iradesini anlamaya çalışırken kişisel güç kazanmayı ve yaşam sürelerini uzatmayı amaçlayan ruhaniyet ve dövüş sanatları uygulayıcılarıdır. Gelişim, "aşamalarla" işaretlenmiş uzun bir süreçtir. Geleneksel olarak dokuz aşama vardır, ancak bu kurguda genellikle basitleştirilir. Her aşamanın kesin tanımları ortama bağlı olsa da, bazı yaygın aşamalar aşağıda belirtilmiştir.
◇ Qi Yoğunlaştırma/Qi Arıtma (凝气/练气)
◇ Temel Atma (筑基)
◇ Öz Oluşumu/Altın Öz (结丹/金丹)
◇ Yeni Doğan Ruh (元婴)
◇ Tanrı Dönüşümü (化神)
◇ Büyük Yükseliş (大乘)
◇ Cennetsel Musibet (渡劫)
**GELİŞİM EL KİTABI:** Gelişim el kitapları ve sutralar, xianxia/wuxia romanlarında yaygın olay örgüsü araçlarıdır. Gizli veya ileri bir eğitim tekniği hakkında ayrıntılı talimatlar sunar ve gelişim seviyelerini ilerletmek isteyenler tarafından aranır.
**PARA BİRİMİ:** Çoğu hanedanlık dönemindeki para birimi sistemi, gümüş ve altın sikkelerin değiş tokuşuna dayanıyordu. Ağırlık da para birimlerinin değerini ölçmek için kullanılırdı. Örneğin, bir şeyin fiyatının "bir liang gümüş" olarak belirtilmesi gibi.
**DAOİZM:** Daoizm, "yol" olarak bilinen dao (道) felsefesidir. Dao'yu takip etmek, evrenin doğal düzeniyle uyum içine girmeyi içerir; bu da kişiyi dış zararlardan güvende olan ve kasıtlı eylem olmaksızın dünyayı etkileyebilen "gerçek bir insan" yapar. Gelişim, Daoist inançlara dayanan bir kavramdır.
**İBLİSLER:** Son derece güçlü ve doğuştan doğaüstü varlıklardan oluşan bir ırk. Neredeyse her zaman kötülükle müttefiktirler.
**MÜRİTLER:** Gelişim tarikatı üyeleri mürit olarak bilinir. Müritler tarikat arazisinde yaşar ve beceri ile kıdeme dayalı katı bir hiyerarşiye sahiptir. Öz, İç ve Dış sıralamalara ayrılırlar, Öz en yüksek rütbedir. Daha yüksek rütbeli müritler daha iyi konaklama ve diğer kaynaklara sahip olurlar.
Resmi olarak bir tarikata mürit veya öğrenci olarak katıldığında, tarikat mürit için yeni bir aile gibi olur: öğretmenler ebeveyn, akranlar ise kardeş gibidir. Bu nedenle, kişinin tarikatına ihanet etmesi veya onu terk etmesi, Konfüçyüs'ün evlatlık saygısı değerlerinin derin bir ihlali olarak kabul edilir. Dövüş sanatları için kullanılan birçok unvan ve hitap şeklinin kökeni de budur.
**EJDERHA:** Hava üzerinde güç kullanan büyük, kimera benzeri canavarlar. Çin ejderhaları, genellikle iyiliksever olmaları, kutsamalar bahşetmeleri ve şans getirmeleri açısından Batılı benzerlerinden farklıdır. Cennetler, İmparator ve yang enerjisi ile ilişkilendirilirler.
**SEKİZ TRİGRAM HARİTASI:** Bagua veya pakua olarak da bilinen sekiz trigram haritası, beş element de dahil olmak üzere gerçekliğin temellerini temsil eden sekiz sembol içeren bir Daoist diyagramıdır. Genellikle merkezde zıt güçler arasındaki mükemmel dengeyi temsil eden bir yin ve yang sembolü bulunur.
**GİRİŞ BEYİTLERİ:** Bir binanın kapısının dışına asılan yazılı şiir dizeleridir. Kapının yanlarındaki iki şiir dizesi, kuruluşun anlamını/temasını ifade eder veya iyi şans dileğidir. Üstteki yatay dize ise beyitleri özetler veya onların konusudur.
**YÜZ:** Genellikle "itibar" olarak çevrilen mianzi (面子), Çin toplumunda önemli bir kavramdır. Bir kişinin itibarı için bir metafor olup, daha ileri tanımlayıcı metaforlara genişletilebilir. Örneğin, "yüzü olmak" iyi bir itibara sahip olmayı, "yüz kaybetmek" ise itibarının zedelenmesini ifade eder. Öte yandan, "yüz vermek", başkasının itibarını iyileştirmeye yardımcı olmak için ona boyun eğmek anlamına gelirken, "yüz istememek", bir kişinin o kadar kötü/utanmazca davrandığını ve itibarıyla hiç ilgilenmediğini ima eder. "İnce yüzlü", kolayca utanan veya algılanan hakaretlere karşı hassas olan birini ifade eder. Tersine, "kalın yüzlü", kolayca utanmayan ve hakaretlere karşı bağışıklığı olan birini ifade eder.
**FENG SHUI:** Kelimenin tam anlamıyla rüzgar-su anlamına gelir. Doğal çevrenin ve insan yapımı yapıların düzenlenmesinde qi akışını yönettiğine inanılan doğal yasalara atıfta bulunur. Olumlu feng shui ve iyi qi akışı, günlük yaşama ve gelişim pratiğine çeşitli faydalı etkiler sağlarken, olumsuz feng shui ve kötü qi akışı için bunun tam tersi geçerlidir.
**BEŞ ELEMENT:** Wuxing (五行 / "Beş Aşama") olarak da bilinir. Batı'nın elementel büyü kavramlarından ziyade, Çin aşamaları daha çok şeyler arasındaki etkileşimleri ve ilişkileri tanımlamak için kullanılır. Aşamalar hem birbirini doğurabilir hem de birbirinin üstesinden gelebilir.
◇ Ahşap (木/ mu)
◇ Ateş (火/ huo)
◇ Toprak (土/ tu)
◇ Metal (金/ jin)
◇ Su (水/ shui)
**Çiçekler:**
**LOTUS:** Budizm ile ilişkilidir. Büyüdüğü çamurlu sulardan lekesiz yükselir ve bu nedenle kalp ve zihnin nihai saflığını simgeler.
**ÇAM (AĞACI):** Sonsuz duygu / ebedi sevginin bir sembolüdür.
**ERİK (ÇİÇEKLENEN AĞAÇ):** Kışın derinliklerinde çiçek açtığı için dayanıklılığın bir sembolüdür. Erik çiçeği aynı zamanda ideal Konfüçyüsçü beyefendinin dört çiçeğinden biridir.
**SÖĞÜT (AĞACI):** Kalıcı sevginin ve dostluğun bir sembolüdür. Aynı zamanda vedanın bir sembolüdür ve "birini kalmaya teşvik etmek" anlamına gelebilir. "Söğütlerin altında buluşmak" bir randevuyu çağrıştırabilir.
**CENAZELER:** Daoist veya Budist cenazeler genellikle kırk dokuz gün sürer. Ölülerin ruhlarının ölümlerinden sonraki altıncı gecede eve döndüğüne dair yaygın bir inanış vardır. Ruh geri döndüğünde ne yapılacağına dair bölgeye göre farklı ritüeller olsa da, genellikle hepsi ruhu kaybolmadan aile evine güvenle geri yönlendirmeyi amaçlar; bu ritüeller genellikle "Yedinci Günde Ruhu Çağırmak" genel terimiyle anılır.
Cenaze töreni sırasında, yas tutanlar merhuma yiyecek, tütsü ve joss kağıdı sunabilirler. Eğer ölmüş ataların onlara sunu yapacak baba soyundan gelen torunları yoksa, ahirette aç kalabilir ve aç hayaletlere dönüşebilirler. Tüm bir aileyi yok etmek, sadece yaşayanlar için değil, daha fazlası için bir cezadır.
Cenazeden sonra tabut çivilenir ve bedeni kötü ruhlardan korumak için kağıt tılsımlarla mühürlenir. Merhum, nihai istirahatgahına bir geçit töreniyle taşınır, genellikle kötü ruhları korkutmak için yüksek sesli müzik eşliğinde. Mezarlıklar genellikle yamaçlarda bulunur; bir mezar ne kadar yüksekte yer alırsa, feng shui o kadar iyi olur. Geleneksel yas rengi beyazdır.
HAYALET: Hayaletler (鬼), ölmüş duyarlı varlıkların huzursuz ruhlarıdır. Yin enerjisi üretir ve yang enerjisi arzularlar. Çeşitli türleri vardır: kötü niyetli veya yardımsever olabilirler, eski kişiliklerini koruyabilir veya tamamen akılsız olabilirler; yaşayan dünyayla aktif olarak etkileşime geçmeye çalışarak bir hedefe ulaşabilir veya eski yaşamlarının birer gölge kalıntısından ibaret olabilirler.
Su hayaletleri, hayaletlerin kayda değer bir alt türüdür. Onlar, boğularak ölmüş, ölüm yerlerini musallat eden ve şüphelenmeyen kurbanları su altına çekerek bedenlerini ele geçirmeyi, kimliklerini çalmayı ve yaşayan dünyada yerlerini almayı amaçlayan insanlardır. Kurban da su hayaleti olur ve yeni kurbanlar avlayarak bu süreci tekrarlar. Bu sürece 替身/tishen (kelimenin tam anlamıyla “yerine geçme”) denir. Cennet Memurunun Kutsaması'nda, su hayaletlerinin davranışları ile Gemi Batıran Kara Su'nun doğuşu ve eylemleri arasında açık bir hikaye paralelliği bulunur.
GUQIN: Parmaklarla çalınan yedi telli bir çalgıdır. Bazen qin olarak da adlandırılır. Oldukça büyüktür ve çalınırken düz bir yüzeye veya kucağa yatırılmak üzere tasarlanmıştır.
GU BÜYÜSÜ: Gu (蛊/ “zehir”) kavramı, wuxia ve xianxia hikayelerinde yaygındır. Daha gerçekçi kurgularda, zehirli böceklerden ve yaratıklardan elde edilen zehirlerin hazırlanmasına atıfta bulunabilir. Yılanlar, kurbağalar ve böcekler gibi varlıklar genellikle gu fikriyle ilişkilendirilir, ancak canavarlar, iblisler ve hayaletler için de geçerli olabilir. Gu zehrinin etkileri büyüleme ve manipülasyondur. “Gu tarafından etkilenmek”, modern Çince sözlüğünde “aklını kaybetmek/yoldan çıkmak” anlamına gelen yaygın bir ifade haline gelmiştir.
EL HAREKETLERİ: Baoquan (抱拳/ “yumruk tutma”), kapalı sağ yumruğun açık sol avuç içine yerleştirildiği bir dövüş sanatları selamıdır. Gongshou (拱手/ “kemerli el”), dövüş sanatçılarına özgü olmayan daha genel bir selam olup, açık sol avuç içinin kapalı sağ yumruğun üzerine kapatılmasıyla yapılır. Bu selamların her ikisinin yönü kadınlar için tersine çevrilir. Cenazelerde, her iki selamda da kapalı el değişir; erkekler sol yumruklarını, kadınlar ise sağ yumruklarını kullanır.
EL MÜHÜRLERİ: Gelişimcilerin büyü yapmak veya meditasyon yaparken kullandıkları çeşitli el ve parmak hareketlerine atıfta bulunur. Bir gelişimci, bir el mührü ile kılıcını uzaktan kontrol edebilir.
CENNET ALEMİ: Aydınlanmış varlıkların imparatorluk sarayıdır. Bazıları idari görevler üstlenirken, diğerleri göksel ve ölümlü alemin belirli bir yönünü, örneğin aşkı, evliliği, bir arazi parçasını vb. gözetir ve korur. Ayrıca dünyayı dolaşıp ölümlülere yardım eden veya dağların derinliklerinde münzevi olan tasasız ölümsüzler de vardır.
CENNETSEL MUSİBET: Bir Daoist gelişimci cennetlere yükselmeden önce, Cennetsel Musibet olarak bilinen bir sınavdan geçmelidir. Cennetlerin daha geleneksel dokuz seviyeli bir yapıyla tasvir edildiği hikayelerde, tanrıların kendileri bile seviye atlamak istiyorlarsa musibetlere katlanmak ve üstesinden gelmek zorundadır. Bu sınavların doğası değişir, ancak en yaygın versiyonu güçlü bir yıldırım fırtınasında yol almayı içerir. Başarısız olmak, ulaşılan ilahi aşamayı ve gelişimi kaybetmek anlamına gelir.
HUALIAN: Hua Cheng ve Xie Lian arasındaki ilişkinin kısaltılmış adıdır.
ÖLÜMSÜZLER VE ÖLÜMSÜZLÜK: Ölümsüzler, gelişim yoluyla ölümlülüğü aşmışlardır. Uzun ömürlere sahiptirler, hastalıklara ve yaşlanmaya karşı bağışıktırlar ve çeşitli büyülü güçleri vardır. Bir ölümsüz, Cennetsel Musibet'i geçerse tanrılığa yükselebilir. Ölümsüzlerin kesin ömrü hikayeden hikayeye değişir ve bazılarında sadece üç veya dört yüz yıl yaşarlar.
ÖLÜMSÜZ BAĞLAYICI İPLER: Bir ölümsüzün veya tanrının gücüne dayanacak şekilde büyülenmiş ipler, ağlar ve diğer kısıtlayıcılar. Sadece yüksek güçlü ruhsal eşyalar veya silahlarla kesilebilirler ve genellikle tuzağa düşenlerin yeteneklerini sınırlar.
TÜTSÜ SÜRESİ: Antik Çin'de zamanı ölçmenin yaygın bir yolu olup, tek bir tütsü çubuğunun yanmasının ne kadar sürdüğüne atıfta bulunur. Standartlaştırılmış tütsü çubukları, yarım saat, bir saat, bir gün gibi belirli zaman ölçümleri için üretilir ve ayarlanır. Bunlar tüm sosyal sınıflardan insanlar için mevcuttu. Cennet Memurunun Kutsaması'nda bahsedilen tütsü çubukları, bir tapınakta dua ederken sunulan küçük çubuklardır, bu yüzden “bir tütsü süresi” yaklaşık otuz dakikadır.
İNEDİA: Bir ölümsüzün, Daoist orucuna dayalı daha saf enerji formlarıyla kendini besleyerek ölümlü yiyecek veya uyku olmadan hayatta kalmasını sağlayan yaygın bir yetenektir. Kurguya bağlı olarak, inedia'ya ulaşmış ölümsüzler ölümlü yiyeceklere tahammül edemeyebilir veya istediklerinde yemek yemeyi seçebilirler.
YEŞİM: Yeşim, Çin'de kültürel ve ruhsal açıdan önemli bir mineraldir. Dayanıklılığı, güzelliği ve hem dekoratif hem de işlevsel parçalar yapmak için kolayca kullanılabilmesi, onu antik çağlardan beri geniş çapta sevilmesini sağlamıştır. Kelime Batılıların aklına yeşil yeşimi (jadeit minerali) getirebilir, ancak Çin metinleri genellikle beyaz yeşime (nefrit minerali) atıfta bulunur. Bir kişinin teni “yeşim rengi” olarak tanımlandığında atıfta bulunulan renk budur. Diğer yeşim renkleri genellikle metinde belirtilecektir.
YEŞİM İMPARATOR: Daoist kozmolojisinde, Yeşim İmparator (玉皇大帝) cennetin imparatoru, göksel sarayın başı ve göksel alemdeki en yüksek rütbeli tanrılardan biridir; sadece üç ilksel tezahürden daha düşüktür. Biri “Aman Tanrım/Rabbim” veya “Aman Allahım” dediğinde, genellikle Yeşim İmparator'a atıfta bulunur. Cennet Memurunun Kutsaması'nda, Jun Wu'nun rolü Yeşim İmparator'unkini değiştirir.
JOSS KAĞIDI: Hayalet kağıdı olarak da anılan joss kağıdı, ölenlere adak sunmak için kullanılan bir kağıt işçiliği biçimidir. Kağıt çeşitli şekillerde katlanabilir ve adak olarak yakılır, bu da ölen kişinin kağıdın temsil ettiği hediyeyi ölüler diyarında kullanmasına olanak tanır. Yaygın hediyeler arasında kağıt para, evler, giysiler, tuvalet malzemeleri ve ölen kişinin hizmetkarları olarak hareket edecek bebekler bulunur.
SECDE ETMEK: Secde etmek (叩头/ “baş vurma”), bir kişinin diz çöküp alnı yere değecek kadar eğildiği bir secde eylemidir. Derin saygı ve hürmet göstergesi olup, aynı zamanda yalvarmak, rica etmek veya samimiyet göstermek için de kullanılabilir.
MERİDYENLER: Qi'nin vücutta dolaşma aracıdır, sihirli bir kan dolaşımı gibidir. Qi dolaşımını yönlendirmeye, manipüle etmeye veya durdurmaya odaklanan tıbbi ve dövüş teknikleri, vücuttaki belirli noktalardaki meridyenleri hedeflemeye odaklanır, bu noktalara akupunktur noktaları denir. Qi'yi manipüle edebilen veya bloklayabilen teknikler, qi bloğu kaldırılana kadar bir gelişimcinin büyülü teknikleri kullanmasını engeller.
SONBAHAR ORTASI FESTİVALİ: Zhongqiu Jie (中秋節) veya Sonbahar Ortası Festivali, Ay Takvimi'nin sekizinci ayının on beşinci gününe denk gelir. Genellikle Batı Takvimi'ne göre Eylül-Ekim aylarına denk gelir. Bu festival, hem ailevi hem de diğer buluşmalarla güçlü bir şekilde ilişkilidir. Ay çöreği—paylaşılmak üzere tasarlandıkları için buluşma çöreği olarak da bilinir—bu festivalle ilişkilendirilen popüler bir yiyecektir. Shangyuan Festivali gibi, Sonbahar Ortası Festivali de cennetlere ibadet etmek için fener yakmayı içerir. Ayrıca genellikle flört ve çöpçatanlıkla da ilişkilendirilir.
Sayılar
İKİ: İki (二/ “er”), iyi bir sayı olarak kabul edilir ve yaygın “iyi şeyler çift gelir” deyiminde atıfta bulunulur. Ek etki için karakterleri çiftler halinde tekrarlamak yaygın bir uygulamadır.
ÜÇ: Üç (三/ “san”), sheng (生/ “yaşam”) ve aynı zamanda san (散/ “ayrılık”) gibi ses verir.
DÖRT: Dört (四/ “si”), si (死/ “ölüm”) gibi ses verir. Çok uğursuz bir sayıdır.
YEDİ: Yedi (七/ “qi”), qi (齊/ “birlikte”) gibi ses verir, bu da onu aşkla ilgili şeyler için iyi bir sayı yapar. Ancak, aynı zamanda qi (欺/ “aldatma”) gibi de ses verir.
SEKİZ: Sekiz (八/ “ba”), fa (發/ “refah”) gibi ses verir, bu da onu çok şanslı bir sayı olarak kabul edilmesine neden olur.
DOKUZ: Dokuz (九/ “jiu”), İmparator ve Cennet ile ilgili konularla ilişkilendirilir ve bu nedenle uğurlu bir sayı olarak kabul edilir.
MXTX'in eserlerinde, aşk ilgi alanları etrafında ince sayısal temalar bulunur. İkinci kitabı Şeytani Gelişimin Büyük Ustası'nda, Lan Wangji'ye Wei Wuxian tarafından sık sık Lan-er-gege (“ikinci abi Lan”) lakabı takılır. Üçüncü kitabı Cennet Memurunun Kutsaması'nda ise Hua Cheng, ailesinin üçüncü oğludur ve Xie Lian ona nasıl hitap edeceğini sorduğunda San Lang (“üçüncü genç”) adını verir.
ANKA KUŞU: Fenghuang (凤凰/ “anka kuşu”), yalnızca barış zamanlarında ortaya çıktığı ve bir hükümdar yozlaştığında kaçtığı söylenen efsanevi, melez bir kuştur. Dişilik, İmparatoriçe ve mutlu evliliklerle güçlü bir şekilde ilişkilendirilirler.
HAPLAR VE İKSİRLER: Yaraları iyileştirebilen, gelişimi artırabilen, ömrü uzatabilen vb. sihirli ilaçlar. Çin kültüründe, bu tür şeyler genellikle hap şeklinde sunulur. Bu haplar özel fırınlarda üretilir.
VEBALAR VE HASTALIKLAR: Antik Çin'de, vebalar ve pandemiler iblislerin veya diğer kötü yaratıkların işi olarak görülür ve insanlığın kötü eylemleri için cennetlerden gelen karmik bir ceza olduğuna inanılırdı. Tanrıların doğru ve masumları hastalığa yakalanmaktan koruyacağına ve toplu tövbenin bir vebayı kalıcı olarak “iyileştirmenin” veya kovmanın tek yolu olduğuna inanılırdı. Tanrılar verilen cezanın yeterli olduğuna karar verdiklerinde, inerler ve vebaya neden olan iblisleri kovarlardı. Bu bakış açısı, İnsan Yüzü Hastalığı'nın evren içinde Xianle Krallığı'nın ahlakına ve Xie Lian'ın hem bir lider hem de bir tanrı olarak itibarını zedeleyen bir işaret olarak kabul edilmesinin nedenidir—vebanın sadece Xianle'yi etkilemesi, cennetleri kızdırdıklarının “kanıtı” ve Xie Lian'ın kendi gücüyle onu iyileştirememesi, cennetin kutsamasına sahip olmadığının ve gerçek bir tanrı olmadığının “kanıtıdır”.
İLKSİL RUH: Bir varlığın fizikselin ötesindeki varoluşunun özüdür. Beden yok olur, ruh karmik çarka girer, ancak birini benzersiz kılan ruh ebedidir.
**Basamaklı Tahtırevan (步輦):** Tekerleksiz bir taşıt türüdür. Tahtırevanlar ve kapalı sedan sandalyeler de insan gücüyle taşınan araçlar kategorisine girer, ancak bunlar genellikle kapalı kabinlere sahiptir. Basamaklı tahtırevan ise üzerinde oturak veya taht bulunan, mahremiyet için asılı ipek perdelerle çevrili bir gölgeliği olan açık hava bir platformdur. Genellikle yüksek statülü kişiler tarafından kullanılır.
**Qi (气):** Tüm canlılarda bulunan enerjidir. Hem hakkaniyetli hem de kötücül veya zehirli qi türleri vardır. Gelişimciler, doğal dünyadan qi emerek ve onu kendi içlerinde arıtarak gelişim temellerini geliştirmeye çalışırlar. Bir gelişim temeli, bir gelişimcinin sahip olduğu veya sahip olabileceği qi miktarını ifade eder. Xianxia'da mağaralar, dağlar veya yemyeşil vahşi yaşama sahip diğer gözlerden uzak yerler gibi doğal konumlar genellikle qi açısından zengindir ve buralarda pratik yapmak, gelişimcilerin gelişimlerinde hızlı ilerleme kaydetmelerini sağlayabilir. Gelişimciler ve diğer qi manipülatörleri, yaşam güçlerini çeşitli yollarla kullanabilirler; buna nesnelere qi aşılayarak onları ölümcül silahlara dönüştürmek veya güçlü hasar vermek için enerji patlamaları göndermek de dahildir. Gelişimciler ayrıca duyularını normal insan seviyelerinin ötesine taşırlar. Örneğin, etraflarındaki bir bölgedeki her şeyin tam farkındalığını kazanmak veya potansiyel tehlikeyi hissetmek için ruhsal duyularını yayabilirler.
**Qi Dolaşımı:** Vücuttaki qi'nin, dantian'dan meridyenlere akıp geri dönen metabolik döngüsüdür. Bu döngü qi'yi arıtır ve saflaştırır; iyi dolaşım gelişim için hayati öneme sahiptir. Xianxia'da qi, fiziksel temas yoluyla bir kişiden diğerine aktarılabilir ve eğer bağışçı bu sanatta eğitimliyse yaralı birini iyileştirebilir.
**Qiankun:** "Evren" olarak çevrilebilir. Qiankun keseleri (乾坤袋) veya Qiankun kollukları (乾坤袖), içleri dışlarından daha büyük olan ve bir kişinin normalde taşıyamayacağı yükleri kolayca taşımak için kullanılan kaplardır. Qiankun eşyaları fantastik kurgularda yaygındır.
**Kaderin Kırmızı İpi:** Birçok Doğu Asya kültüründeki, kaderlerinde sevgili olmak yazılı iki kişiyi görünmez bir kırmızı ipin bağladığı efsanesine atıfta bulunur. Bu ip, her sevgilinin parmağına (genellikle orta veya serçe parmağına) bağlıdır.
**Tarikat:** Belirli bir gelişim veya dövüş sanatları yöntemini uygulamaya adanmış bireylerin oluşturduğu bir organizasyondur. Bir tarikatın kendine özgü bir tarzı olabilir. Tarikatlar, kıdemli tarikat üyeleri tarafından desteklenen tek bir lider tarafından yönetilir. Üyelerin kan bağıyla akraba olmaları gerekmez.
**Yedi Açıklık / Qiqiao (七窍):** Yedi yüz açıklığıdır: iki göz, burun, ağız, dil ve iki kulak. Hayati organların temel qi'sinin yedi açıklığa bağlandığı söylenir ve hayati organlardaki hastalıklar bu bölgelerde semptomlara neden olabilir. Hasta veya ciddi şekilde yaralanmış kişilerin "yedi açıklığından kan geldiği" ifade edilebilir.
**Shangyuan:** Shangyuan Jie (上元節) veya Fener Festivali, Ay Takvimi Yeni Yılı'nın on beşinci ve son gününü (genellikle Güneş Takvimi'nde Şubat ayına denk gelir) işaret eder. Bu gün, fenerler asarak, bilmeceler çözerek ve Ejderha Dansları yaparak göksel cennetleri ibadet ve kutlama günüdür. Yuanxiao ve tangyuan olarak bilinen yapışkan pirinç topları bu festivalin öne çıkan lezzetleridir; öyle ki festivalin alternatif adı Yuanxiao Jie (元宵節) olarak da bilinir.
**Tapınaklar:** Bireylerin bir tanrıya, ruha veya ataya dua edebileceği veya adak sunabileceği yerlerdir. İçlerinde, bir heykel, resim veya duvar resmi, bir yadigar ya da atalara adanmış bir tapınak söz konusu olduğunda bir anıt tablet gibi odaklanılacak bir ibadet nesnesi bulunur. Bu terim aynı zamanda küçük yol kenarı tapınaklarını veya ölen aile üyeleri ya da sevdikleri için bir şömine rafında tutulan kişisel tapınakları da ifade eder. Tütsü, yiyecek ve para gibi adaklar, bir saygı göstergesi olarak bir tapınakta bırakılabilir.
**Ruh Bayrağı:** Ruhlara rehberlik etmesi amaçlanan bir pankart veya bayraktır. Bir yeri işaretlemek için bir binadan veya ağaçtan asılabilir ya da bir asa üzerinde taşınabilir.
**Devlet Eğitmeni / Guoshi:** Önemli dini görevleri de olan yüksek rütbeli hükümet yetkilileridir. İmparatorun altında devletin dini liderleri olarak hizmet ederler ve imparator ile doğrudan varislerinin öğretmenleri, din görevlileri ve sırdaşları olarak görev yaparlar.
**Kılıçlar:** Bir gelişimcinin kılıcı, gelişim pratiğinin önemli bir parçasıdır. Çoğu durumda, kılıçlar ruhsal olarak sahiplerine bağlıdır ve ustaları veya bir aile üyesi tarafından kendilerine verilmiş ya da bir ritüel aracılığıyla elde edilmiş olabilir. Kurgudaki gelişimciler, kılıçlarının düz yüzeyinde durarak ve havada uçarken ona binerek kılıçlarını ulaşım aracı olarak kullanabilirler. Yetenekli gelişimciler kılıçlarını ellerine uçurabilir, kılıca kendi başına savaşmasını emredebilir veya kılıcın kenarından enerji saldırıları yapabilirler.
**Kılıç Işıltısı / Jianguang (剑光 / "kılıç ışığı"):** Bir kılıcın kenarından salınan bir enerji saldırısıdır.
**Yeminli Kardeşler/Aileler:** Çin'de yeminli kardeşlik, iki veya daha fazla kan bağı olmayan birey arasında yapılan bağlayıcı bir sosyal anlaşmayı tanımlar. Böyle bir anlaşma sosyal, politik ve/veya kişisel nedenlerle yapılabilir. En çok erkekler arasında yaygın olsa da, kadınlar arasında veya farklı cinsiyetten insanlar arasında da görülüyordu. Katılımcılar, birbirlerinin aile üyelerini kendi aileleri gibi görür ve geniş bir ailenin yapacağı şekilde onlara yardım ederler: karşılıklı destek ve yardım sağlama, politik ittifaklarda destek gibi. Yeminli kardeşler birbirlerine erkek kardeş veya kız kardeş diye hitap etseler de, bu durum kan kardeşliği veya evlat edinme gibi ailevi ilişkilerle karıştırılmamalıdır. Bazen Çin medyasında, özellikle danmei'de, aksi takdirde sansüre maruz kalabilecek romantik ilişkileri ima etmek için kullanılır.
**Tılsımlar:** Üzerlerine büyüler yazılmış kağıt şeritleridir; genellikle çin kırmızısı mürekkep veya kanla hazırlanırlar. Mühür olarak hizmet edebilir veya tek kullanımlık büyüler olarak kullanılabilirler.
**Üç Diyar:** Geleneksel olarak evren Üç Diyar'a ayrılır: Göksel Diyar, Ölümlü Diyar ve Hayalet Diyarı. Göksel Diyar, tanrıların yaşadığı ve hüküm sürdüğü Cennetleri ve Göksel Saray'ı; Ölümlü Diyar, insan dünyasını; Hayalet Diyarı ise ölülerin diyarını ifade eder.
**Sirke:** Birinin sirke içtiğini veya sirke tattığını söylemek, o kişinin kıskanç veya acı duygular yaşadığı anlamına gelir. Genellikle, ana karakterin rakip bir talibin ilgisini gördüğünü izlerken kıskançlaşan bir aşk ilgisi için kullanılır.
**Düğün Gelenekleri:** Kırmızı, refahın, mutluluğun ve iyi şansın rengi olarak geleneksel Çin düğünlerinin önemli bir parçasıdır. Günümüzde bile gelin ve damat cüppeleri ile düğün süslemeleri için standart renk olmaya devam etmektedir. Tören sırasında çift, kendi saçlarından birer tutam keser, ardından bu iki tutamı birbirine karıştırıp bağlayarak bağlılıklarını sembolize eder.
**Daoist Çırpıcısı:** Bir gelişimcinin tuttuğu çırpıcı, bir pişirme aracı değil, bir Daoist sembolü ve dövüş sanatları silahıdır. Genellikle ahşap bir çubuğa bağlı at kılından yapılır ve sinekleri öldürmeden uzaklaştırmak için kullanılan bir aletten esinlenilmiştir. Sembolik olarak, gezgin Daoist keşişlerin onları dünyevi hayata geri çekecek düşünceleri uzaklaştırması için tasarlanmıştır. Wudang Daoist Keşişleri, onu bir silah olarak kullanarak bir dövüş stili yaratmışlardır.
**Yao:** Uzun süreli qi emilimi nedeniyle ruhsal bilinç kazanmış hayvanlar, bitkiler veya nesnelerdir. Özellikle yüksek seviyeli veya uzun ömürlü yaolar insan formu alabilirler. Bu kavram, Çince yao'dan alınmış bir kelime olan Japon yokai'sine benzerdir. Yaolar doğaları gereği kötü değildirler, ancak çeşitli nedenlerle insanlarla sık sık çatışmaya girerler; bunlardan biri, geliştirdikleri özlerin insan gelişimciler tarafından kendi yeteneklerini artırmak için toplanabilmesidir.
**Yin Enerjisi ve Yang Enerjisi:** Çin felsefesinde zıt ve karşıt güçlerin tamamlayıcı karşılıklı bağımlılığını tanımlayan bir kavramdır. Tüm değişim ve farklılık biçimlerine uygulanabilir. Yang güneşi, erkekliği ve yaşayanları temsil ederken; Yin gölgeleri, dişiliği ve ruhlar ile hayaletler dahil ölüleri temsil eder. Kurguda, yin ve yang enerjileri arasındaki dengesizlikler vücuda ciddi zarar verebilir veya eksik oldukları enerjiyi yenilemeye çalışan kötü niyetli ruhlar için itici güç görevi görebilir.
**Zhongyuan:** Zhongyuan Jie (中元節) veya Hayalet Festivali / Aç Hayalet Festivali, Ay Takvimi'nin yedinci ayının on beşinci gününe denk gelir (bu genellikle Güneş Takvimi'nde Ağustos/Eylül aylarına denk gelir). Festival, yeraltı dünyasını kutlar ve ruhlarını yatıştırmak ve onların ilerlemesine yardımcı olmak için ölülere adaklar sunulur.
Bölüm Tartışması
0 yorumHenüz yorum yok. İlk tartışmayı sen başlat.