DİZİ: Belirli bir alanı kapsayan büyü çemberleridir. Dizi'nin etki alanına giren herkes, Dizi'nin ilişkili olduğu büyülerin tesiri altına girer.
YÜKSELİŞ: Geleneksel xianxia hikâyelerinde tanrılar doğal yollarla doğar ve ilahi varlıklardır. Ölümsüzler tanrılık mertebesine ulaşamaz ancak uzun bir ömre sahip olabilirler. Ancak Cennet Resmi'nin Kutsaması'nda hem tanrılar hem de ölümsüzler ölümlü doğmuş, derinlemesine gelişim yaparak veya büyük işler başararak Cennetsel Musibet'i aştıktan sonra tanrılık mertebesine erişmişlerdir. Bedenleri ölümlü formun sıkıntılarından arınır ve maddesel dünyadan uzaklaşır.
UĞURLU BULUTLAR: İyi talihin ve ilahi olanın bir işareti olan uğurlu bulutlar, mitlerde tanrılar ve ölümsüzler için bir ulaşım aracı olarak da sıkça görülür. Bu fikir, bulutlar ile gökyüzü/cennet arasındaki bariz ilişkiden ve ayrıca Çince'deki yun (云/ “bulut”) ile yun (运/ “şans”) kelimelerinin benzer sesinden kaynaklanır.
EĞİLME: Eğilme, birçok Asya ülkesinde sosyal bir adettir. Çin kültüründe, eğilmenin derinliğine ve eşlik eden el hareketlerine göre farklı türleri bulunur. Daha derin bir eğilme daha fazla saygı gösterir ve yüksek sosyal statüye sahip olanlar, düşük statüdeki kişilerden her zaman daha derin bir eğilme bekler. Secde etmek (ilgili sözlük maddesine bakınız) en saygılı eğilme seviyesidir. “Eğilerek ayrılmak”, birinin huzurundan ayrılırken eğilme pozisyonunu korumak anlamına gelir.
BUDAOWENG: Budaoweng (不倒翁, “sallanan yaşlı adam”), devrildiğinde dik konumuna geri dönmesini sağlayan ağırlıklı, uzunlamasına bir bebektir.
ÇİN TAKVİMİ: Çin takvimi, yılları sayılar yerine Tian Gan Di Zhi (Cennetsel Gövdeler, Dünyevi Dallar) sistemini kullanarak işaretler. On cennetsel gövde (orijinal anlamları kaybolmuş) ve on iki dünyevi dal (zodyak ile ilişkili) bulunur; her biri yazılı bir karakterle temsil edilir. Her gövde ve dal, ya yin ya da yang ile ve beş elementten biriyle ilişkilidir: odun, toprak, ateş, metal ve su. Gövdeler ve dallar, her zaman biriminin belirli özelliklerle ilişkilendirildiği bir takvim oluşturmak için döngüsel desenlerde birleştirilir.
Bir karakterin doğum tarihi/saati (生辰八字/ “doğum tarihi/saatinin sekiz karakteri”) hakkında bilgi istediğinde sorduğu şey budur. Gövde/dal karakterlerini ve onların elementel ilişkilerini analiz etmek, kehanet, falcılık, çöpçatanlık ve hatta ticari anlaşmalarda temel bilgi olarak kabul edilirdi.
Renkler:
BEYAZ: Ölüm, yas, saflık. Hem ölen hem de yas tutanlar için cenazelerde kullanılır.
SİYAH: Cennetleri ve Dao'yu temsil eder.
KIRMIZI: Mutluluk, iyi şans. Düğünlerde kullanılır.
SARI/ALTIN: Zenginlik, refah. Genellikle imparatora ayrılmıştır.
MAVİ/YEŞİL (TURKUAZ): Sağlık, refah ve uyum.
MOR: İlahilik ve ölümsüzlük, genellikle soylu sınıfı ile ilişkilidir.
KONFÜÇYÜSÇÜLÜK: Konfüçyüsçülük, Konfüçyüs'ün öğretilerine dayanan bir felsefedir. Çin kültürünün tüm yönleri üzerindeki etkisi ölçülemez. Konfüçyüs, kişinin yaşlılarına ve ailesine duyduğu saygıya büyük önem vermiştir; bu kavram genel olarak xiao (孝 / “evlatlık saygısı”) olarak bilinir. Aile yapısı, bir öğrencinin öğretmene veya bir ülkenin insanlarının yöneticilerine karşı duyduğu saygı gibi benzer davranışları teşvik etmek için başka bağlamlarda da kullanılır.
KAN ÖKSÜRMEK/TÜKÜRMEK: Bir karakterin hasta, yaralı veya üzgün olduğunu göstermenin bir yoludur. Tepkinin fiziksel doğasına rağmen, bu durum bir karakterin mutlaka yaralandığı anlamına gelmez; vücutları sadece çok güçlü bir duyguya tepki veriyor olabilir.
(Ayrıca Yedi Açıklık/Qiqiao'ya bakınız.)
GELİŞİMCİLER/GELİŞİM: Gelişimciler, evrenin iradesini anlamaya çalışırken kişisel güç kazanmayı ve yaşam sürelerini uzatmayı hedefleyen ruhaniyet ve dövüş sanatları uygulayıcılarıdır. Gelişim, “aşamalarla” belirlenen uzun bir süreçtir. Geleneksel olarak dokuz aşama vardır, ancak bu kurguda genellikle basitleştirilir. Her aşamanın kesin tanımları ortama göre değişse de, bazı yaygın aşamalar aşağıda belirtilmiştir.
◇ Qi Yoğunlaşması/Qi Arıtma (凝气/练气)
◇ Temel Atma (筑基)
◇ Öz Oluşumu/Altın Öz (结丹/金丹)
◇ Yeni Doğan Ruh (元婴)
◇ Tanrı Dönüşümü (化神)
◇ Büyük Yükseliş (大乘)
◇ Cennetsel Musibet (渡劫)
GELİŞİM EL KİTABI: Gelişim el kitapları ve sutralar, xianxia/wuxia romanlarında yaygın olay örgüsü unsurlarıdır. Gizli veya ileri düzey bir eğitim tekniği hakkında ayrıntılı talimatlar sunarlar ve gelişim seviyelerini ilerletmek isteyenler tarafından aranırlar.
PARA BİRİMİ: Çoğu hanedanlık dönemindeki para birimi sistemi, gümüş ve altın sikkelerin değiş tokuşuna dayanıyordu. Ağırlık da para birimlerinin değerini ölçmek için kullanılırdı. Örneğin, bir şeyin fiyatının “bir liang gümüş” olarak belirtilmesi gibi.
DAOİZM: Daoizm, “yol” olarak bilinen Dao'nun (道) felsefesidir. Dao'yu takip etmek, evrenin doğal düzeniyle uyum içinde olmayı gerektirir; bu da kişiyi dış zararlardan korunan ve kasıtlı bir eylem olmaksızın dünyayı etkileyebilen “gerçek bir insan” yapar. Gelişim, Daoist inançlara dayanan bir kavramdır.
İBLİSLER: Son derece güçlü ve doğuştan doğaüstü varlıklardan oluşan bir ırktır. Neredeyse her zaman kötülükle müttefiktirler.
MÜRİTLER: Gelişim tarikatı üyeleri mürit olarak bilinir. Müritler tarikat arazisinde yaşar ve beceri ile kıdeme dayalı katı bir hiyerarşiye sahiptir. Öz, İç ve Dış sıralamalara ayrılırlar; Öz en yüksek seviyedir. Daha yüksek rütbeli müritler daha iyi konaklama ve diğer kaynaklara erişir.
Bir tarikata mürit veya öğrenci olarak resmen katıldığında, tarikat mürit için yeni bir aile gibi olur: öğretmenler ebeveyn, akranlar ise kardeş gibidir. Bu nedenle, bir tarikata ihanet veya onu terk etmek, Konfüçyüsçü evlatlık saygısı değerlerinin derin bir ihlali olarak kabul edilir. Dövüş sanatları için kullanılan birçok unvan ve hitap şeklinin kökeni de budur.
EJDERHA: Hava durumu üzerinde gücü olan büyük, kimera benzeri yaratıklardır. Çin ejderhaları, genellikle iyi huylu olmaları, kutsamalar bahşetmeleri ve şans getirmeleri açısından Batılı benzerlerinden farklıdır. Cennetler, İmparator ve yang enerjisi ile ilişkilendirilirler.
SEKİZ TRİGRAM HARİTASI: Bagua veya pakua olarak da bilinen sekiz trigram haritası, beş element de dahil olmak üzere gerçekliğin temellerini temsil eden sekiz sembol içeren Daoist bir diyagramdır. Genellikle merkezinde yin ve yang için bir sembol bulunur; bu, karşıt güçler arasındaki mükemmel dengeyi temsil eder.
GİRİŞ BEYİTLERİ: Bir binanın kapısının dışına asılan yazılı şiir dizeleridir. Kapının yanlarındaki iki şiir dizesi, kuruluşun anlamını/temasını ifade eder veya iyi şans dileğidir. Üstteki yatay dize, beyitleri özetler veya onların konusudur.
YÜZ: Genellikle “yüz” olarak çevrilen Mianzi (面子), Çin toplumunda önemli bir kavramdır. Bir kişinin itibarı için bir metafor olup, daha açıklayıcı metaforlara genişletilebilir. Örneğin, “yüzü olmak” iyi bir itibara sahip olmak anlamına gelirken, “yüz kaybetmek” kişinin itibarının zedelenmesi demektir. Bu arada, “yüz vermek” başka birinin itibarını artırmasına yardımcı olmak için ona saygı göstermek anlamına gelirken, “yüz istememek” bir kişinin o kadar kötü/utanmazca davrandığını ve itibarını hiç umursamadığını ima eder. “İnce yüzlü” olmak, kolayca utanan veya algılanan küçümsemelere karşı hassas olan birini ifade eder. Tersine, “kalın yüzlü” olmak, kolayca utanmayan ve hakaretlere karşı bağışık olan birini ifade eder.
FENG SHUI: Kelimenin tam anlamıyla rüzgar-su anlamına gelir. Doğal çevrenin ve insan yapımı yapıların düzenlenmesinde Qi akışını yönettiğine inanılan doğal yasalara atıfta bulunur. Olumlu feng shui ve iyi Qi akışı, günlük yaşama ve gelişim pratiğine çeşitli faydalı etkiler sağlarken, olumsuz feng shui ve kötü Qi akışı için bunun tam tersi geçerlidir.
BEŞ ELEMENT: Wuxing (五行 / “Beş Faz”) olarak da bilinir. Batı'nın elementel büyü kavramlarından ziyade, Çin fazları daha çok şeyler arasındaki etkileşimleri ve ilişkileri tanımlamak için kullanılır. Fazlar hem birbirini doğurabilir hem de birbirini yenebilir.
◇ Odun (木/ mu)
◇ Ateş (火/ huo)
◇ Toprak (土/ tu)
◇ Metal (金/ jin)
◇ Su (水/ shui)
Çiçekler:
LOTUS: Budizm ile ilişkilidir. Büyüdüğü çamurlu sulardan lekesiz yükselir ve bu nedenle kalbin ve zihnin nihai saflığını sembolize eder.
ÇAM (AĞACI): Her zaman yeşil kalan duygu / sonsuz sevginin bir sembolüdür.
ERİK (ÇİÇEKLİ AĞAÇ): Kışın derinliklerinde çiçek açtığı için dayanıklılığın bir sembolüdür. Erik çiçeği aynı zamanda ideal Konfüçyüsçü beyefendinin dört çiçeğinden biridir.
SÖĞÜT (AĞACI): Kalıcı sevgi ve dostluğun bir sembolüdür. Aynı zamanda vedanın bir sembolüdür ve “birini kalmaya teşvik etmek” anlamına gelebilir. “Söğütlerin altında buluşmak” bir randevuyu çağrıştırabilir.
CENAZELER: Daoist veya Budist cenazeleri genellikle kırk dokuz gün sürer. Ölülerin ruhlarının ölümlerinden sonraki altıncı gecede evlerine döndüğüne dair yaygın bir inanış vardır. Ruh geri döndüğünde ne yapılacağına dair bölgeye göre farklı ritüeller olsa da, genellikle hepsi ruhu kaybolmadan aile evine güvenle geri yönlendirmeyi amaçlar; bu ritüeller genellikle “Yedinci Günde Ruhu Çağırmak” şemsiye terimiyle anılır.
Cenaze töreni sırasında, yas tutanlar merhuma yiyecek, tütsü ve joss kâğıdı sunabilirler. Eğer ölen ataların onlara sunu yapacak baba soyundan gelen torunları yoksa, ahirette aç kalabilir ve aç hayaletlere dönüşebilirler. Bütün bir aileyi yok etmek, sadece yaşayanlar için değil, daha fazlası için bir cezadır.
Cenazeden sonra tabut çivilenir ve bedeni kötü ruhlardan korumak için kâğıt tılsımlarla mühürlenir. Merhum, genellikle kötü ruhları korkutmak için yüksek sesli müzik eşliğinde bir alayla son istirahat yerine taşınır. Mezarlıklar genellikle yamaçlardadır; bir mezar ne kadar yüksekte bulunursa, feng shui'si o kadar iyi olur. Geleneksel yas rengi beyazdır.
**HAYALET:** Hayaletler (鬼), ölmüş duyarlı canlıların huzursuz ruhlarıdır. Yin enerjisi üretir ve yang enerjisine açlık duyarlar. Çeşitli türleri vardır: Kötü niyetli veya yardımsever olabilirler, eski kişiliklerini koruyabilir veya tamamen akılsız olabilirler, bir amaca ulaşmak için yaşayan dünyayla aktif olarak etkileşime geçmeye çalışabilir veya eski yaşamlarının bir kalıntı gölgesinden ibaret olabilirler.
***
**GU BÜYÜSÜ:** Gu (蛊 / "zehir") kavramı, wuxia ve xianxia hikayelerinde sıkça rastlanan bir olgudur. Daha gerçekçi kurgularda, zehirli böceklerden ve yaratıklardan elde edilen zehirlerin hazırlanmasına atıfta bulunabilir. Yılanlar, kurbağalar ve böcekler genellikle gu fikriyle ilişkilendirilir, ancak canavarlar, iblisler ve hayaletler için de geçerli olabilir. Gu zehrinin etkileri büyüleme ve manipülasyondur. Modern Çin sözlüğünde "gu tarafından etkilenmek", "aklını kaybetmek/yoldan çıkmak" anlamına gelen yaygın bir ifade haline gelmiştir.
***
**EL HAREKETLERİ:** Baoquan (抱拳 / "yumruk tutma"), kapalı sağ yumruğun açık sol avuç içine yerleştirildiği bir dövüş sanatları selamıdır. Gongshou (拱手 / "kemer el"), dövüş sanatçılarına özgü olmayan, daha genel bir selamdır; burada açık sol avuç, kapalı sağ yumruğun üzerine kapatılır. Bu selamların her ikisinin de yönü kadınlar için tersine çevrilir. Cenazelerde ise her iki selamda da kapalı el değişir; erkekler sol yumruklarını, kadınlar ise sağ yumruklarını kullanır.
***
**EL MÜHÜRLERİ:** Gelişimcilerin büyü yapmak veya meditasyon yaparken kullandıkları çeşitli el ve parmak hareketlerini ifade eder. Bir gelişimci, kılıcını bir el mührüyle uzaktan kontrol edebilir.
***
**CENNETSEL ALEM:** Aydınlanmış varlıklardan oluşan bir imparatorluk sarayıdır. Bazıları idari görevler üstlenirken, diğerleri göksel ve ölümlü alemin belirli bir yönünü, örneğin aşkı, evliliği, bir toprak parçasını vb. gözetir ve korur. Ayrıca dünyayı dolaşan ve karşılaştıkları ölümlülere yardım eden veya dağların derinliklerinde münzevi olan kaygısız ölümsüzler de vardır.
***
**CENNETSEL MUSİBET:** Bir Daoist gelişimci cennetlere yükselmeden önce, Cennetsel Musibet olarak bilinen bir sınavdan geçmek zorundadır. Cennetlerin daha geleneksel dokuz seviyeli bir yapıyla tasvir edildiği hikayelerde, tanrıların bile seviye atlamak istemeleri halinde musibetlere katlanmaları ve onları aşmaları gerekir. Bu sınavların doğası değişmekle birlikte, en yaygın versiyonu güçlü bir yıldırım fırtınasında yol almayı içerir. Başarısız olmak, ulaşılan ilahi aşamayı ve gelişimi kaybetmek anlamına gelir.
***
**HONGBAO:** Bayramlarda veya düğünler, mezuniyetler, çocuk doğumu gibi özel günlerde verilen parasal bir hediyedir. Para, rengi iyi şansı simgeleyen kırmızı bir zarfın içine konur. Bazı bölgelerde, sadece evli çiftlerin para vermesi beklenir.
***
**HUALIAN:** Hua Cheng ve Xie Lian arasındaki ilişkinin kısaltılmış adıdır.
***
**ÖLÜMSÜZLER VE ÖLÜMSÜZLÜK:** Ölümsüzler, gelişim yoluyla ölümlülüğü aşmışlardır. Uzun ömürlere sahiptirler, hastalıklara ve yaşlanmaya karşı bağışıktırlar ve çeşitli büyülü güçlere sahiptirler. Bir ölümsüz, bir Cennetsel Musibeti geçerse tanrılığa yükselebilir. Ölümsüzlerin kesin yaşam süreleri hikayeden hikayeye değişir ve bazılarında sadece üç veya dört yüz yıl yaşarlar.
***
**ÖLÜMSÜZ BAĞLAYAN İPLER:** Bir ölümsüzün veya tanrının gücüne dayanacak şekilde büyülenmiş ipler, ağlar ve diğer kısıtlayıcılardır. Sadece yüksek güçlü ruhani eşyalar veya silahlarla kesilebilirler ve genellikle tuzağa düşenlerin yeteneklerini sınırlar.
***
**TÜTSÜ SÜRESİ:** Eski Çin'de zamanı söylemenin yaygın bir yoludur; tek bir tütsü çubuğunun yanmasının ne kadar sürdüğüne atıfta bulunur. Standartlaştırılmış tütsü çubukları, belirli zaman ölçümleri için üretilmiş ve kalibre edilmiştir: yarım saat, bir saat, bir gün vb. Bunlar tüm sosyal sınıflardan insanlar için mevcuttu.
Heaven Official’s Blessing'de bahsedilen tütsü çubukları, bir tapınakta dua ederken sunulan küçük çubuklardır, bu nedenle "bir tütsü süresi" yaklaşık otuz dakikadır.
***
**İNEDİA:** Bir ölümsüzün, Daoist orucuna dayalı daha saf enerji biçimleriyle kendilerini besleyerek ölümlü yiyecek veya uyku olmadan hayatta kalmasını sağlayan yaygın bir yetenektir. Kurguya bağlı olarak, inedia'ya ulaşmış ölümsüzler ölümlü yiyeceklere tahammül edemeyebilir veya istediklerinde yemek yemeyi seçebilirler.
***
**YEŞİM:** Yeşim, Çin'de kültürel ve ruhani açıdan önemli bir mineraldir. Dayanıklılığı, güzelliği ve hem dekoratif hem de işlevsel parçalar yapmak için kolayca kullanılabilmesi, onu antik çağlardan beri geniş çapta sevilen bir taş haline getirmiştir. Bu kelime Batılıların aklına yeşil yeşimi (jadeit minerali) getirse de, Çin metinleri genellikle beyaz yeşimi (nefrit minerali) kasteder. Bir kişinin cildi "yeşim rengi" olarak tanımlandığında atıfta bulunulan renk budur. Yeşimin diğer renkleri genellikle metinde belirtilir.
***
**YEŞİM İMPARATOR:** Daoist kozmolojisinde, Yeşim İmparator (玉皇大帝) cennetin imparatoru, göksel sarayın başı ve göksel alemdeki en yüksek rütbeli tanrılardan biridir; sadece üç kadim tezahürden daha düşüktür. Biri "Aman Tanrım" veya "Ey Cennetler" dediğinde, genellikle Yeşim İmparator'a atıfta bulunur. Heaven Official’s Blessing'de, Jun Wu'nun rolü Yeşim İmparator'unkinin yerini alır.
***
**JOSS KAĞIDI:** Hayalet kağıdı olarak da anılan joss kağıdı, ölenlere adak sunmak için kullanılan bir kağıt işçiliği biçimidir. Kağıt çeşitli şekillerde katlanabilir ve bir adak olarak yakılır, bu da ölen kişinin kağıdın temsil ettiği hediyeyi ölüler diyarında kullanmasına olanak tanır. Yaygın hediyeler arasında kağıt para, evler, giysiler, tuvalet malzemeleri ve ölen kişinin hizmetkarları olarak görev yapacak bebekler bulunur.
***
**SECDE ETMEK:** Secde etmek (叩头 / "kafa vurmak"), bir kişinin diz çöküp alnı yere değecek kadar eğildiği bir yere kapanma eylemidir. Derin saygı ve hürmet gösterisi olup, aynı zamanda yalvarmak, rica etmek veya samimiyet göstermek için de kullanılabilir.
***
**MERİDYENLER:** Qi'nin vücutta dolaştığı yoldur, sihirli bir kan dolaşımı gibidir. Qi dolaşımını yönlendirmeye, manipüle etmeye veya durdurmaya odaklanan tıbbi ve dövüş teknikleri, vücuttaki belirli noktalardaki meridyenleri hedeflemeye odaklanır; bu noktalar akupunktur noktaları olarak bilinir. Qi'yi manipüle edebilen veya bloklayabilen teknikler, qi bloğu kaldırılana kadar bir gelişimcinin büyülü teknikleri kullanmasını engeller.
***
**SONBAHAR ORTASI FESTİVALİ:** Zhongqiu Jie (中秋節) veya Sonbahar Ortası Festivali, Ay Takvimi'nin sekizinci ayının on beşinci gününe denk gelir. Genellikle Batı Takvimi'nde Eylül-Ekim aylarına rastlar. Bu festival, hem ailevi hem de diğer buluşmalarla yoğun bir şekilde ilişkilidir. Paylaşılmak üzere yapılan ve buluşma pastaları olarak da bilinen ay kekleri, bu festivalle ilişkilendirilen popüler bir yiyecektir. Shangyuan Festivali'ne benzer şekilde, Sonbahar Ortası Festivali de cennetlere ibadet etmek için fener yakmayı içerir. Ayrıca genellikle flört ve çöpçatanlıkla da ilişkilendirilir.
***
**SAYILAR**
**İKİ:** İki (二 / "er"), iyi bir sayı olarak kabul edilir ve "iyi şeyler çift gelir" atasözünde anılır. Ek etki için karakterleri çiftler halinde tekrarlamak yaygın bir uygulamadır.
**ÜÇ:** Üç (三 / "san"), sheng (生 / "yaşam") ve san (散 / "ayrılık") kelimelerine benzer sesler taşır.
**DÖRT:** Dört (四 / "si"), si (死 / "ölüm") kelimesine benzer ses taşır. Çok şanssız bir sayıdır.
**YEDİ:** Yedi (七 / "qi"), qi (齊 / "birlikte") kelimesine benzer ses taşır, bu da onu aşkla ilgili şeyler için iyi bir sayı yapar. Ancak, qi (欺 / "aldatma") kelimesine de benzer ses taşır.
**SEKİZ:** Sekiz (八 / "ba"), fa (發 / "refah") kelimesine benzer ses taşır ve bu nedenle çok şanslı bir sayı olarak kabul edilir.
**DOKUZ:** Dokuz (九 / "jiu"), İmparator ve Cennetle ilgili konularla ilişkilendirilir ve bu nedenle uğurlu bir sayı olarak kabul edilir.
MXTX'in eserleri, aşk ilgileri etrafında ince sayısal temalar içerir. İkinci kitabı Grandmaster of Demonic Cultivation'da, Lan Wangji'ye Wei Wuxian tarafından sık sık Lan-er-gege ("ikinci kardeş Lan") lakabı takılır. Üçüncü kitabı Heaven Official’s Blessing'de ise Hua Cheng, ailesinin üçüncü oğludur ve Xie Lian ona ne diyeceğini sorduğunda San Lang ("üçüncü genç") adını verir.
***
**ANKA KUŞU:** Fenghuang (凤凰 / "anka kuşu"), sadece barış zamanlarında ortaya çıktığı ve bir hükümdar yozlaştığında kaçtığı söylenen efsanevi, melez bir kuştur. Kadınlık, İmparatoriçe ve mutlu evliliklerle yoğun bir şekilde ilişkilendirilirler.
***
**HAPLAR VE İKSİRLER:** Yaraları iyileştirebilen, gelişimi artırabilen, ömrü uzatabilen vb. büyülü ilaçlardır. Çin kültüründe bu tür şeyler genellikle hap formunda sunulur. Bu haplar özel fırınlarda üretilir.
***
**VEBALAR VE HASTALIKLAR:** Eski Çin'de veba ve pandemiler, iblislerin veya diğer kötü yaratıkların işi olarak kabul edilir ve insanlığın kötü eylemleri için cennetlerden gelen karmik bir ceza olduğu düşünülürdü. Tanrıların doğru ve masum olanları hastalıktan koruyacağına inanılırdı ve kitlesel tövbe, bir vebayı "iyileştirmenin" veya sonsuza dek kovmanın tek yoluydu. Tanrılar verilen cezanın yeterli olduğuna karar verdiğinde, inerler ve vebaya neden olan iblisleri kovarlardı.
Bu bakış açısı, İnsan Yüzü Hastalığı'nın evren içinde Xianle Krallığı'nın ahlakına ve Xie Lian'a hem bir lider hem de bir tanrı olarak karşı bir leke olarak görülmesinin nedenidir – vebanın sadece Xianle'yi etkilemesi, cennetleri kızdırdıklarının "kanıtı"dır ve Xie Lian'ın kendi gücüyle onu iyileştirememesi, cennetin kutsamasına sahip olmadığının ve gerçek bir tanrı olmadığının "kanıtı"dır.
***
**KADİM RUH:** Bir varlığın fizikselin ötesindeki varoluşunun özüdür. Beden yok olur, ruh karma çarkına girer, ancak kişiyi benzersiz kılan ruh ebedidir.
***
**QI:** Qi (气), tüm canlılardaki enerjidir. Hem doğru qi hem de kötü veya zehirli qi bulunur.
Gelişimciler, doğal dünyadan qi'yi emerek ve kendi içlerinde arındırarak gelişim temellerini iyileştirmek için qi geliştirmeye çalışırlar. Bir gelişim temeli, bir gelişimcinin sahip olduğu veya sahip olabileceği qi miktarını ifade eder. Xianxia'da, mağaralar, dağlar veya yemyeşil vahşi yaşama sahip diğer gözlerden uzak yerler gibi doğal konumlar genellikle qi açısından zengindir ve orada pratik yapmak, bir gelişimcinin gelişiminde hızlı ilerleme kaydetmesini sağlayabilir.
Gelişimciler ve diğer qi manipülatörleri, yaşam güçlerini çeşitli şekillerde kullanabilirler; örneğin, nesneleri ölümcül silahlara dönüştürmek için onlara aşılayabilir veya güçlü hasar vermek amacıyla enerji patlamaları gönderebilirler. Gelişimciler ayrıca duyularını normal insan seviyelerinin ötesinde geliştirirler. Örneğin, etraflarındaki bir bölgedeki her şeyin tam farkındalığını kazanmak veya olası tehlikeleri hissetmek için ruhsal duyularını yayabilirler.
***
**QI DOLAŞIMI:** Qi'nin vücutta dantian'dan meridyenlere ve tekrar geri aktığı metabolik döngü. Bu döngü qi'yi arındırır ve inceltir; iyi bir dolaşım gelişim için elzemdir. Xianxia'da qi, fiziksel temas yoluyla bir kişiden diğerine aktarılabilir ve verici bu sanatta eğitimliyse yaralı birini iyileştirebilir.
***
**QIANKUN:** Qiankun "evren" olarak çevrilebilir. Qiankun keseleri (乾坤袋) veya Qiankun kollukları (乾坤袖), bir kişinin normalde taşıyamayacağı yükleri kolayca taşımak için kullanılan, içleri dışlarından daha geniş kaplardır. Qiankun eşyaları fantastik kurgularda yaygındır.
***
**KADERİN KIRMIZI İPİ:** Birçok Doğu Asya kültüründeki, kaderlerinde sevgili olmak yazılı iki bireyi görünmez kırmızı bir ipin birbirine bağladığı mitine atıfta bulunur. İp, her sevgilinin parmağına (genellikle orta veya serçe parmak) bağlıdır.
***
**TARİKAT:** Bir gelişim tarikatı, belirli bir gelişim veya dövüş sanatları yöntemini uygulamaya adanmış bireylerden oluşan bir organizasyondur. Bir tarikatın kendine özgü bir tarzı olabilir. Tarikatlar, kıdemli tarikat üyeleri tarafından desteklenen tek bir lider tarafından yönetilir. Kan bağıyla akraba olmak zorunda değillerdir.
***
**YEDİ AÇIKLIK / QIQIAO:** (七窍) Yüzdeki yedi açıklık: iki göz, burun, ağız, dil ve iki kulak. Hayati organların öz qi'sinin yedi açıklığa bağlı olduğu ve hayati organlardaki hastalıkların orada semptomlara neden olabileceği söylenir. Hasta veya ciddi şekilde yaralı kişiler "yedi açıklıktan kanıyor" olabilir.
***
**SHANGYUAN:** Shangyuan Jie (上元節) veya Fener Festivali, Ay Takvimi Yeni Yılı'nın on beşinci ve son gününü (genellikle Güneş Takvimi'ne göre Şubat ayına denk gelir) işaret eder. Fener asarak, bilmece çözerek ve Ejderha Dansları yaparak göksel cennetleri ibadet ve kutlama günüdür. Yuanxiao ve tangyuan olarak bilinen yapışkan pirinç topu tatlıları bu festivalin öne çıkanlarıdır; öyle ki festivalin diğer adı Yuanxiao Jie (元宵節)'dir.
***
**TAPINAKLAR:** Tapınaklar, bir bireyin bir tanrıya, ruha veya ataya dua edebileceği veya adak sunabileceği yerlerdir. İçlerinde bir heykel, tablo veya duvar resmi, bir yadigar veya ata tapınağı durumunda bir anıt tablet gibi odaklanılacak bir ibadet nesnesi bulunur. Terim ayrıca küçük yol kenarı tapınaklarını veya vefat etmiş aile üyeleri veya sevdikler için şömine rafında tutulan kişisel tapınakları da ifade eder. Tütsü, yiyecek ve para gibi adaklar, saygı göstergesi olarak bir tapınakta bırakılabilir.
***
**RUH BAYRAĞI:** Ruhları yönlendirmek amacıyla kullanılan bir sancak veya bayrak. Bir binadan veya ağaçtan asılarak bir yeri işaretleyebilir veya bir asa üzerinde taşınabilir.
***
**DEVLET HOCASI:** Devlet hocaları veya guoshi, önemli dini görevleri de olan yüksek rütbeli hükümet yetkilileridir. İmparatorun altında devletin dini liderleri olarak hizmet ederler ve imparatorun ile doğrudan varislerinin öğretmenleri, din görevlileri ve sırdaşları olarak görev yaparlar.
***
**KILIÇLAR:** Bir gelişimcinin kılıcı, gelişim pratiklerinin önemli bir parçasıdır. Çoğu durumda, kılıçlar sahiplerine ruhsal olarak bağlıdır ve onlara ustaları, bir aile üyesi tarafından verilmiş veya bir ritüel aracılığıyla elde edilmiş olabilir. Kurgudaki gelişimciler, kılıçlarını bıçağın düz yüzeyinde durarak ve havada uçarken üzerinde seyahat ederek ulaşım aracı olarak kullanabilirler. Yetenekli gelişimciler, kılıçlarını ellerine uçurarak çağırabilir, kılıca kendi başına savaşmasını emredebilir veya kılıcın kenarından enerji saldırıları serbest bırakabilirler.
***
**KILIÇ PARILTISI:** Jianguang (剑光/ “kılıç ışığı”), bir kılıcın kenarından serbest bırakılan bir enerji saldırısıdır.
***
**YEMİNLİ KARDEŞLER/AİLELER:** Çin'de yeminli kardeşlik, iki veya daha fazla kan bağı olmayan birey tarafından yapılan bağlayıcı bir sosyal anlaşmayı tanımlar. Böyle bir anlaşma sosyal, politik ve/veya kişisel nedenlerle yapılabilir. Erkekler arasında en yaygın olmakla birlikte, kadınlar arasında veya farklı cinsiyetten insanlar arasında da görülebilir.
Katılımcılar, birbirlerinin aile üyelerini kendi aileleri gibi görür ve geniş bir ailenin yapacağı şekilde onlara yardım ederler: karşılıklı destek ve yardım sağlama, politik ittifaklarda destek vb. Yeminli kardeşler birbirlerine "ağabey" veya "abla" diye hitap ederler, ancak bu durum kan kardeşliği veya evlat edinme gibi ailevi ilişkilerle karıştırılmamalıdır. Bazen Çin medyasında, özellikle danmei'de, sansüre uğrayabilecek romantik ilişkileri ima etmek için kullanılır.
***
**TILSIMLAR:** Üzerine büyüler yazılmış, genellikle zinober mürekkebi veya kanla hazırlanmış kağıt şeritlerdir. Mühür olarak hizmet edebilir veya tek kullanımlık büyüler olarak kullanılabilirler.
***
**ÜÇ DİYAR:** Geleneksel olarak, evren Üç Diyar'a ayrılır: Göksel Diyar, Ölümlü Diyar ve Hayalet Diyarı. Göksel Diyar, tanrıların yaşadığı ve hüküm sürdüğü Cennetler ve Göksel Mahkeme'yi ifade ederken, Ölümlü Diyar insan dünyasını, Hayalet Diyarı ise ölüler diyarını ifade eder.
***
**SİRKE:** Birinin sirke içtiğini veya sirke tadına baktığını söylemek, kıskanç veya acı duygular beslediği anlamına gelir. Genellikle, ana karakterin rakip bir talibin ilgisini gördüğünde bir aşk ilgisinin kıskançlık duyması durumunda kullanılır.
***
**DÜĞÜN GELENEKLERİ:** Kırmızı, geleneksel Çin düğünlerinin önemli bir parçasıdır; refahın, mutluluğun ve iyi şansın rengidir. Günümüzde bile gelin ve damat cüppeleri ile düğün süslemeleri için standart renk olmaya devam eder. Tören sırasında, çiftin her biri kendi saçından bir tutam keser, ardından taahhütlerini sembolize etmek için iki tutamı birbirine dolayarak bağlarlar.
***
**Fırça:** Bir gelişimcinin tuttuğu fırça, bir pişirme aracı değil, bir Daoist sembolü ve dövüş sanatları silahıdır. Genellikle at kılından yapılmış, ahşap bir çubuğa bağlı olan fırça, sinekleri öldürmeden uzaklaştırmak için kullanılan bir araçtan esinlenilmiştir ve sembolik olarak, gezgin Daoist keşişlerin onları dünyevi hayata geri çekecek düşünceleri uzaklaştırması için tasarlanmıştır. Wudang Daoist Keşişleri, onu bir silah olarak kullanmaya dayalı bir dövüş stili yaratmışlardır.
***
**YAO:** Uzun süreli qi emilimi nedeniyle ruhsal bilinç kazanmış hayvanlar, bitkiler veya nesnelerdir. Özellikle yüksek seviyeli veya uzun ömürlü yao, insan formuna bürünebilirler. Bu kavram, Çince yao'dan alınma bir kelime olan Japon yokai'sine benzer. Yao'lar doğaları gereği kötü değildirler ancak çeşitli nedenlerle sıklıkla insanlarla çatışırlar; bunlardan biri, geliştirdikleri özlerin, insan gelişimciler tarafından kendi yeteneklerini artırmak için toplanabilmesidir.
***
**YİN ENERJİSİ VE YANG ENERJİSİ:** Yin ve yang, Çin felsefesinde zıt/karşıt güçlerin tamamlayıcı karşılıklı bağımlılığını tanımlayan bir kavramdır. Tüm değişim ve farklılık biçimlerine uygulanabilir. Yang güneşi, erkekliği ve yaşayanları temsil ederken, yin gölgeleri, kadınlığı ve ruhlar ile hayaletler de dahil olmak üzere ölüleri temsil eder. Kurguda, yin ve yang enerjisi arasındaki dengesizlikler vücuda ciddi zarar verebilir veya eksik oldukları şeyi tamamlamak isteyen kötü niyetli ruhlar için itici güç görevi görebilir.
***
**ZHONGYUAN:** Zhongyuan Jie (中元節) veya Hayalet Festivali / Aç Hayalet Festivali, Ay Takvimi'nin yedinci ayının on beşinci gününe (genellikle Güneş Takvimi'ne göre Ağustos/Eylül aylarına denk gelir) denk gelir. Festival yeraltı dünyasını kutlar ve ruhlarını yatıştırmak ile öbür dünyaya geçmelerine yardımcı olmak için ölülere adaklar sunulur.
Bölüm Tartışması
0 yorumHenüz yorum yok. İlk tartışmayı sen başlat.